YENİ ZELANDA

Yeni Zelanda tarihi 700 yıl kadar önce, adanın yerlileri olan Maori’lerden farklı bir kültür inşa eden Polinezyilalıların bölgeyi keşfetmesiyle başlamıştır. İlk Avrupalı keşifçi Yeni Zelanda’ya 1642 yılında geldi ve onu 18.yy’ın sonlarından itibaren diğer denizciler, misyonerler, tüccarlar ve gezginler takip etti. Britanya tarafı ve çeşitli Maori kabile şeflrei arasında imzalanan Treaty of Waitangi anlaşması ülkenin yerli halık olan Maorilerle İngiliz vatandaşlarına eşit haklar verilecek şekilde imzalandı. Avrupa’ya özgü ekonomik ve yasal kanunlarile savaş ülkenin Maoriden Avrupalı sahiplerine geçmeye başladığını gösterdi ve ardından Maori halkı giderek fakirleşti.

1840 yılında Treaty of Waitangi’nin imzalanmasıyla Avustralya kolonisi olan New South Wales’in bir parçası olan Yeni Zelanda kendi başına bir kloni haline geldi ve bölgelere ayrıldı. Ardından hemen bölgesel yönetimleri kuruldu. Bu yılda özellikle İngiltere, İskoçya ve İrlanda’dan yüksek sayıda göç aldı.1870 ve 1880 arası birkaç bin Çinli Yeni Zelanda’ya altın madenlerinde çalışmak için geldi. Otago bölge yönetimi tarafından davet edilmiş olmalarına rağmen gelişlerinden sonra beyazlar arasında düşmanca hedef haline getirildiler vekanunlar onları uzak tutmak ve cesaretlerini kırmak amacıyla sertleştirildi.

Yeni Zelanda’nın yerlileri olan Maori halkı başlangıçta “Pấkehấ” olarak adlandırdıkları beyazları yarattıkları ticari fırsatlardan dolayı dostça karşıladılar. Ancak daha sonra niyetlerinin sadece ticaret yapmak olmadığını anladılar. Başlangıçta barış içinde birbirleriyle ticaret yapan iki halk Pấkehấ nüfusunun hızla artması ve arkasından Maori halkına daha fazla toprak satması için yapılan baskılar artmaya başladı. Sonuçta Kororareka kasabasının yok edilmeesiyle sonlanan Flagstaff War (1840) yaşandı.

Günümüze kadar parlamentoda sandalyeleri de bulunan Maoriler pasif direniş uygulamaya, bazı bölgelerde ise turistik iş birliğine devam etmişlerdir.

1901 yılında Yeni Zelanda Avustralya’ya katılmamaya ve ayrı bir devlet olmaya karar vererek Avustralya ve Canada ile eşit statüye yükseldi.

Bugünse 1999’dan beri Helen Clark’ın liderliğinde Beşinci İşçi Partisi ülkedeki iktidardır.